Đất tơi, thoát nước, không đọng úng
CẨM NANG CÂY TRỒNG 2LÚA
Cẩm nang cây Bắp/ngô
Từ điều kiện canh tác, lịch chăm cây đến dấu hiệu sâu bệnh: mọi thông tin cần tra cứu về Bắp/ngô tập trung tại đây.
🌱 4 giai đoạn chăm sóc🔎 7 hồ sơ sâu bệnh📚 Nguồn tham khảo
Ảnh: Ashley Inguanta / UnsplashNHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT
Hướng dẫn tham khảoHiểu cây Bắp/ngô trước khi chăm sóc
Các điểm cần theo dõi để điều chỉnh quy trình theo điều kiện vườn, ruộng và giống.
Nắng đầy đủ
Giữ ẩm khi nảy mầm, trổ cờ phun râu
Sâu keo mùa thu thường ẩn ở nõn lá
LỘ TRÌNH CHĂM CÂY
4 giai đoạnChăm sóc cây Bắp/ngô theo từng giai đoạn
Chọn từng giai đoạn để xem việc quan trọng, nước tưới, dinh dưỡng và kiểm tra vườn.
GIAI ĐOẠN 1Chuẩn bị đất - gieo trồng⌄
VIỆC CẦN ƯU TIÊN
Làm đất, chọn hạt giống và gieo đúng độ sâu
Nước tưới
Duy trì ẩm vùng rễ phù hợp, ưu tiên kiểm tra đất trước tưới; tránh tưới làm ướt lá vào chiều tối khi áp lực bệnh cao.
Dinh dưỡng
Bón cân đối theo kết quả phân tích đất, loại đất, thời gian sinh trưởng và khuyến nông địa phương; không khuyến nghị liều NPK cố định khi thiếu dữ liệu thực địa.
Theo dõi & chăm sóc
Theo dõi sâu bệnh định kỳ, vệ sinh vườn, loại bỏ bộ phận bệnh theo hướng dẫn phù hợp và ưu tiên phòng ngừa tổng hợp.
GIAI ĐOẠN 2Cây con - sinh trưởng⌄
VIỆC CẦN ƯU TIÊN
Dặm tỉa cây yếu, làm cỏ và vun gốc hạn chế đổ
Nước tưới
Duy trì ẩm vùng rễ phù hợp, ưu tiên kiểm tra đất trước tưới; tránh tưới làm ướt lá vào chiều tối khi áp lực bệnh cao.
Dinh dưỡng
Bón cân đối theo kết quả phân tích đất, loại đất, thời gian sinh trưởng và khuyến nông địa phương; không khuyến nghị liều NPK cố định khi thiếu dữ liệu thực địa.
Theo dõi & chăm sóc
Theo dõi sâu bệnh định kỳ, vệ sinh vườn, loại bỏ bộ phận bệnh theo hướng dẫn phù hợp và ưu tiên phòng ngừa tổng hợp.
GIAI ĐOẠN 3Ra hoa - thụ phấn⌄
VIỆC CẦN ƯU TIÊN
Giữ ẩm đều giai đoạn trổ cờ–phun râu và nuôi bắp
Nước tưới
Duy trì ẩm vùng rễ phù hợp, ưu tiên kiểm tra đất trước tưới; tránh tưới làm ướt lá vào chiều tối khi áp lực bệnh cao.
Dinh dưỡng
Bón cân đối theo kết quả phân tích đất, loại đất, thời gian sinh trưởng và khuyến nông địa phương; không khuyến nghị liều NPK cố định khi thiếu dữ liệu thực địa.
Theo dõi & chăm sóc
Theo dõi sâu bệnh định kỳ, vệ sinh vườn, loại bỏ bộ phận bệnh theo hướng dẫn phù hợp và ưu tiên phòng ngừa tổng hợp.
GIAI ĐOẠN 4Nuôi quả/hạt - thu hoạch⌄
VIỆC CẦN ƯU TIÊN
Quan sát râu khô, hạt chắc, thu bắp đúng mục đích sử dụng
Nước tưới
Duy trì ẩm vùng rễ phù hợp, ưu tiên kiểm tra đất trước tưới; tránh tưới làm ướt lá vào chiều tối khi áp lực bệnh cao.
Dinh dưỡng
Bón cân đối theo kết quả phân tích đất, loại đất, thời gian sinh trưởng và khuyến nông địa phương; không khuyến nghị liều NPK cố định khi thiếu dữ liệu thực địa.
Theo dõi & chăm sóc
Theo dõi sâu bệnh định kỳ, vệ sinh vườn, loại bỏ bộ phận bệnh theo hướng dẫn phù hợp và ưu tiên phòng ngừa tổng hợp.
THƯ VIỆN SÂU BỆNH TỪ A–Z
7 hồ sơ sâu bệnh trên cây Bắp/ngô
Nhận biết từ dấu hiệu thực tế, xem ảnh có nguồn khi có và đọc hướng phòng ngừa. Nhấn vào từng bệnh để mở chi tiết ngay tại đây.
Tra cứu theo triệu chứngCác mô tả là tham khảo, không thay thế đối chiếu mẫu bệnh tại vườn.Cách dùng thông tin ↗
7 / 7 hồ sơ
1Thối bắp do nấmCần chuyên gia đối chiếu mô tả triệu chứng và chẩn đoán phân biệt theo tài liệu gốc.Ảnh cây (chưa có ảnh bệnh)
Ảnh cây trồng (không phải ảnh bệnh)Chưa có ảnh triệu chứng xác minh cho hồ sơ này. Ảnh chỉ dùng minh họa cây chủ.
Dấu hiệu nhận biết
Cần chuyên gia đối chiếu mô tả triệu chứng và chẩn đoán phân biệt theo tài liệu gốc.
Hướng phòng ngừa
Theo dõi thường xuyên, duy trì vệ sinh canh tác và chọn vật liệu trồng khỏe; chỉ áp dụng biện pháp theo hướng dẫn địa phương sau khi xác định nguyên nhân.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Quan sát bộ phận bị hại, kiểm tra lịch tưới/bón và theo dõi diễn biến tại nhiều vị trí. Giữ vệ sinh ruộng vườn, giảm nguồn lây và ưu tiên biện pháp IPM đúng cây trồng.
Phân bón không phải thuốc trị bệnh. Chỉ cân đối dinh dưỡng dựa trên giai đoạn sinh trưởng, kiểm tra đất/lá và tình trạng rễ; tránh bón thúc chỉ vì thấy lá vàng hoặc đốm.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Chưa có thuốc thương phẩm được 2Lúa xác minh riêng cho hồ sơ này. Trước khi sử dụng, đối chiếu đúng cây trồng, sinh vật gây hại, hoạt chất, đăng ký và hướng dẫn nhãn theo danh mục BVTV Việt Nam hiện hành.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Tài liệu tham khảo · chưa hoàn tất xác minh hồ sơNguồn tham khảo ↗
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗2Sâu keo mùa thuLá non thủng lỗ, mép nham nhở; thường có phân sâu ở nõn và sâu ẩn trong bẹ.Ảnh đúng hồ sơ
Ảnh triệu chứng / đối tượng đúng hồ sơẢnh lá ngô bị sâu keo mùa thu gây hại, đúng cây ngô và đúng đối tượng.
Dấu hiệu nhận biết
Lá non thủng lỗ, mép nham nhở; thường có phân sâu ở nõn và sâu ẩn trong bẹ.
Hướng phòng ngừa
Kiểm tra nõn cây sớm, giữ thiên địch, vệ sinh tàn dư và theo dõi khuyến cáo IPM địa phương.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Sâu keo mùa thu: kiểm tra nõn ngô, tìm sâu non còn sống và dấu phân; bảo vệ thiên địch, xử lý sớm khi xác nhận mật độ vượt ngưỡng địa phương.
Bón phân cân đối để cây phục hồi; dinh dưỡng không tiêu diệt sâu.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Chưa có thuốc thương phẩm được 2Lúa xác minh riêng cho hồ sơ này. Trước khi sử dụng, đối chiếu đúng cây trồng, sinh vật gây hại, hoạt chất, đăng ký và hướng dẫn nhãn theo danh mục BVTV Việt Nam hiện hành.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Hồ sơ tham khảo; chưa được đối chiếu nguồn trực tiếp.
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗3Bệnh đốm lá lớnVết bệnh thuôn dài như hình điếu xì gà trên phiến lá, sau hóa xám nâu.Ảnh đúng hồ sơ
Ảnh triệu chứng / đối tượng đúng hồ sơTriệu chứng northern corn leaf blight trên lá ngô, đúng nhóm bệnh đốm lá lớn.
Dấu hiệu nhận biết
Vết bệnh thuôn dài như hình điếu xì gà trên phiến lá, sau hóa xám nâu.
Hướng phòng ngừa
Dùng giống thích hợp, luân canh, quản lý tàn dư và giữ mật độ thông thoáng.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Tăng thông thoáng tán, hạn chế ướt lá kéo dài, theo dõi vết bệnh qua thời gian và vệ sinh tàn dư; luân canh/chọn giống phù hợp nếu kỹ thuật cây cho phép.
Phân bón không phải thuốc trị bệnh. Chỉ cân đối dinh dưỡng dựa trên giai đoạn sinh trưởng, kiểm tra đất/lá và tình trạng rễ; tránh bón thúc chỉ vì thấy lá vàng hoặc đốm.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Nếu xác nhận tác nhân và mức hại cần xử lý, chỉ tra cứu nhóm thuốc trừ bệnh được đăng ký đúng cây, đúng sinh vật gây hại; luân phiên cơ chế và tuân thủ nhãn.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Hồ sơ tham khảo; chưa được đối chiếu nguồn trực tiếp.
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗4Bệnh khô vằn trên ngôVết loang hình đám mây trên bẹ và lá, có thể lan lên bắp trong điều kiện ẩm.Ảnh cây (chưa có ảnh bệnh)
Ảnh cây trồng (không phải ảnh bệnh)Chưa có ảnh triệu chứng xác minh cho hồ sơ này. Ảnh chỉ dùng minh họa cây chủ.
Dấu hiệu nhận biết
Vết loang hình đám mây trên bẹ và lá, có thể lan lên bắp trong điều kiện ẩm.
Hướng phòng ngừa
Tránh trồng quá dày, dọn tàn dư bệnh, quản lý nước và dinh dưỡng hợp lý.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Quan sát bộ phận bị hại, kiểm tra lịch tưới/bón và theo dõi diễn biến tại nhiều vị trí. Giữ vệ sinh ruộng vườn, giảm nguồn lây và ưu tiên biện pháp IPM đúng cây trồng.
Phân bón không phải thuốc trị bệnh. Chỉ cân đối dinh dưỡng dựa trên giai đoạn sinh trưởng, kiểm tra đất/lá và tình trạng rễ; tránh bón thúc chỉ vì thấy lá vàng hoặc đốm.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Chưa có thuốc thương phẩm được 2Lúa xác minh riêng cho hồ sơ này. Trước khi sử dụng, đối chiếu đúng cây trồng, sinh vật gây hại, hoạt chất, đăng ký và hướng dẫn nhãn theo danh mục BVTV Việt Nam hiện hành.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Hồ sơ tham khảo; chưa được đối chiếu nguồn trực tiếp.
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗5Bệnh đốm lá xám ngôVết bệnh chữ nhật kéo dài dọc gân lá, chuyển xám nâu; nhiều vết có thể liên kết…Ảnh đúng hồ sơ
Ảnh triệu chứng / đối tượng đúng hồ sơĐốm lá xám do Cercospora zeae-maydis trên ngô; nguồn Bugwood/Iowa State
Tác nhân / tên khoa học: Cercospora zeae-maydis
Dấu hiệu nhận biết
Vết bệnh chữ nhật kéo dài dọc gân lá, chuyển xám nâu; nhiều vết có thể liên kết thành mảng.
Hướng phòng ngừa
Chọn giống phù hợp, luân canh, xử lý tàn dư bệnh và theo dõi thời tiết ẩm.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Tăng thông thoáng tán, hạn chế ướt lá kéo dài, theo dõi vết bệnh qua thời gian và vệ sinh tàn dư; luân canh/chọn giống phù hợp nếu kỹ thuật cây cho phép.
Phân bón không phải thuốc trị bệnh. Chỉ cân đối dinh dưỡng dựa trên giai đoạn sinh trưởng, kiểm tra đất/lá và tình trạng rễ; tránh bón thúc chỉ vì thấy lá vàng hoặc đốm.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Nếu xác nhận tác nhân và mức hại cần xử lý, chỉ tra cứu nhóm thuốc trừ bệnh được đăng ký đúng cây, đúng sinh vật gây hại; luân phiên cơ chế và tuân thủ nhãn.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Tài liệu tham khảo · chưa hoàn tất xác minh hồ sơNguồn tham khảo ↗
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗6Bệnh đốm nhựa đường trên lá ngôChấm đen nổi như hắc ín trên phiến lá, có thể phát triển nhiều gây vàng và khô…Ảnh cây (chưa có ảnh bệnh)
Ảnh cây trồng (không phải ảnh bệnh)Chưa có ảnh triệu chứng xác minh cho hồ sơ này. Ảnh chỉ dùng minh họa cây chủ.
Tác nhân / tên khoa học: Phyllachora maydis
Dấu hiệu nhận biết
Chấm đen nổi như hắc ín trên phiến lá, có thể phát triển nhiều gây vàng và khô sớm.
Hướng phòng ngừa
Theo dõi từ đầu vụ, quản lý tàn dư và ưu tiên giống phù hợp; không suy luận nguyên nhân chỉ từ đốm đen.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Quan sát bộ phận bị hại, kiểm tra lịch tưới/bón và theo dõi diễn biến tại nhiều vị trí. Giữ vệ sinh ruộng vườn, giảm nguồn lây và ưu tiên biện pháp IPM đúng cây trồng.
Phân bón không phải thuốc trị bệnh. Chỉ cân đối dinh dưỡng dựa trên giai đoạn sinh trưởng, kiểm tra đất/lá và tình trạng rễ; tránh bón thúc chỉ vì thấy lá vàng hoặc đốm.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Chưa có thuốc thương phẩm được 2Lúa xác minh riêng cho hồ sơ này. Trước khi sử dụng, đối chiếu đúng cây trồng, sinh vật gây hại, hoạt chất, đăng ký và hướng dẫn nhãn theo danh mục BVTV Việt Nam hiện hành.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Tài liệu tham khảo · chưa hoàn tất xác minh hồ sơNguồn tham khảo ↗
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗7Bệnh gỉ sắt ngôCác ổ bào tử màu nâu cam nổi trên lá, khi chạm có thể dính bột bào tử;…Ảnh đúng hồ sơ
Ảnh triệu chứng / đối tượng đúng hồ sơẢnh bệnh gỉ sắt ngô do Puccinia sorghi; đúng tác nhân và cây ký chủ.
Tác nhân / tên khoa học: Puccinia sorghi
Dấu hiệu nhận biết
Các ổ bào tử màu nâu cam nổi trên lá, khi chạm có thể dính bột bào tử; nhiều ổ làm giảm quang hợp.
Hướng phòng ngừa
Giám sát ruộng từ sớm, duy trì tán thông thoáng và trồng giống chống chịu khi có khuyến cáo.
Hướng xử lý và vật tư cần đối chiếu
Tăng thông thoáng tán, hạn chế ướt lá kéo dài, theo dõi vết bệnh qua thời gian và vệ sinh tàn dư; luân canh/chọn giống phù hợp nếu kỹ thuật cây cho phép.
Phân bón không phải thuốc trị bệnh. Chỉ cân đối dinh dưỡng dựa trên giai đoạn sinh trưởng, kiểm tra đất/lá và tình trạng rễ; tránh bón thúc chỉ vì thấy lá vàng hoặc đốm.
Tra cứu vật tư dinh dưỡng →Nếu xác nhận tác nhân và mức hại cần xử lý, chỉ tra cứu nhóm thuốc trừ bệnh được đăng ký đúng cây, đúng sinh vật gây hại; luân phiên cơ chế và tuân thủ nhãn.
Danh mục giá thuốc BVTV (không phải đơn thuốc) →Chưa có tên thương phẩm, liều lượng hay thuốc “đặc trị” được duyệt riêng cho hồ sơ này. Hãy xác định đúng bệnh và kiểm tra đăng ký sử dụng tại Việt Nam trước khi mua hoặc phun.
Nguồn và mức độ xác nhận
Tài liệu tham khảo · chưa hoàn tất xác minh hồ sơNguồn tham khảo ↗
Các triệu chứng có thể giống thiếu dinh dưỡng hoặc vấn đề thời tiết. Không tự kết luận bệnh hay dùng thuốc chỉ từ mô tả.
Liên kết trực tiếp đến mục này ↗Không có hồ sơ phù hợp với từ khóa.
GIẢI ĐÁP NHANH
Câu hỏi thường gặp khi chăm sóc cây Bắp/ngô
Câu trả lời ngắn dựa trên hồ sơ chăm sóc và danh mục bệnh hiện có, không thay thế kiểm tra thực tế.
Cây Bắp/ngô cần chú ý điều gì khi trồng?
Đất tơi, thoát nước, không đọng úng Giữ ẩm khi nảy mầm, trổ cờ phun râu
Xem hướng dẫn từng giai đoạn →Những sâu bệnh nào được đề cập cho cây Bắp/ngô?
Thư viện hiện có 7 hồ sơ, bao gồm Thối bắp do nấm, Sâu keo mùa thu, Bệnh đốm lá lớn, Bệnh khô vằn trên ngô và các hồ sơ khác.
Đến thư viện sâu bệnh →Có thể nhận diện bệnh chỉ qua một bức ảnh không?
Không. Một triệu chứng có thể do nhiều nguyên nhân như sâu bệnh, thiếu dinh dưỡng, ngập úng hoặc thời tiết. Cần xem bộ phận bị hại, giai đoạn cây, lịch chăm sóc và đối chiếu chuyên môn trước khi xử lý.
Xem dấu hiệu để đối chiếu →NGUỒN & KIỂM CHỨNG
Thông tin biên tập và lưu ý sử dụng
Nội dung chăm sóc được biên soạn ở mức tham khảo theo nhóm cây và điều kiện canh tác, không phải quy trình đã thẩm định cho từng giống và địa phương. Các hồ sơ sâu bệnh có mức độ đối chiếu nguồn riêng trong từng mục.
Hướng dẫn chăm sóc đang chờ bổ sung tài liệu chuyên ngành trực tiếp cho cây này.
Không tự chẩn đoán hay dùng thuốc từ ảnh
Nguồn, tác giả và giấy phép lưu trong hồ sơ quản trị. Mức độ chính xác phụ thuộc cây chủ, tác nhân, giống, môi trường. Trước khi xử lý cần xác minh tại vườn và theo quy định BVTV hiện hành.
Thông tin tham khảo, không thay thế khảo sát tại vườn
Điều chỉnh nước và dinh dưỡng theo giống, giai đoạn, độ phì đất và thời tiết. Không áp dụng rập khuôn mức bón hay thuốc. Nên tham khảo cán bộ khuyến nông tại địa phương khi triệu chứng bệnh không rõ.